فناوری واقعیت مجازی چه نقشی در درمان اختلالات روانی مانند اختلال استرس پس از سانحه دارد؟

خرید بلیط هواپیما از سافامارکت

واقعیت مجازی (VR) یک فناوری هیجان انگیز است که از دهه 1960 وجود داشته است، اما نام این فناوری از دیرباز با بازی و سرگرمی مترادف بوده است. با این حال بد نیست بدانید واقعیت مجازی صرفا جنبه تفریحی ندارد و کاربردهای آن در پزشکی مدرن بسیار زیاد است.

پس از بیش از 20 سال تحقیق، دانشمندان دریافته اند که فناوری واقعیت مجازی می تواند در درمان اختلال استرس پس از سانحه (PTSD)، اضطراب و چندین نوع دیگر از فوبیا موثر باشد. امروزه با توسعه دستگاه هایی که دارای بازخورد لمسی هستند، تعامل با دنیای واقعیت مجازی به سطح جدیدی رسیده است، اما باید اذعان داشت که هنوز در ابتدای راه این فناوری جدید هستیم.

اگرچه تحقیقات زیادی در مورد اثربخشی واقعیت مجازی در درمان اختلالات روانی انجام شده است، اما هنوز از این فناوری در مرحله آزمایشی و به طور کلی برای درمان بیماری ها استفاده نمی شود. آزمایشات اولیه نشان می دهد که واقعیت مجازی پتانسیل بالایی برای درمان طیف وسیعی از اختلالات روانی دارد. محدودیت‌های فناوری هر سال کاهش می‌یابد و یافتن درمانی برای چنین اختلالاتی مقرون به صرفه‌تر می‌شود. اما واقعیت مجازی چگونه به بهبود بیماران از PTSD کمک می کند؟

اختلال استرس پس از سانحه یا اختلال استرس پس از سانحه چیست؟

اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) نوعی اختلال روانی است که در افرادی که یک رویداد بد، وحشتناک یا حتی آسیب زا را تجربه کرده اند، علائم مختلفی ایجاد می کند. این علائم ممکن است شامل کابوس، اضطراب، انزوای اجتماعی، یادآوری خاطرات بد به دلیل برخی محرک ها و افسردگی باشد. به عنوان مثال، اگر فردی درگیر حادثه ای شده باشد، مورد آزار و اذیت قرار گرفته باشد یا آسیب جدی دیگری دیده باشد، ممکن است دچار PTSD شود. درمان های کنونی برای این نوع اختلال شامل مواجهه درمانی، درمان شناختی رفتاری (CBT)، حساسیت زدایی و پردازش چشمی (EMDR) و داروها است.

جالب است بدانید که ژنتیک نیز تاثیر زیادی در احتمال ابتلا به اختلالات روانی دارد. وزارت امور کهنه سربازان ایالات متحده تخمین می زند که 6 درصد از بزرگسالان در ایالات متحده در طول زندگی خود به اختلال استرس پس از سانحه مبتلا می شوند که معادل حدود 15 میلیون نفر در سال است. البته کودکان در این سرشماری به حساب نمی آیند، بنابراین ممکن است تعداد آنها از این هم بیشتر شود. علاوه بر این، زنان بیشتر از مردان در معرض علائم PTSD هستند.

  لپ تاپ سرفیس گو 2 با قیمتی مقرون به صرفه ارائه شد

واقعیت مجازی و درمان PTSD

استرس می تواند نورون های تازه تشکیل شده در مغز را از بین ببرد. بنابراین درمان زودهنگام و سریع اختلال استرس پس از سانحه ضروری است. ثابت شده است که واقعیت مجازی یا VR سریعتر و موثرتر از درمان های معمولی برای PTSD است. این کار از طریق قرار گرفتن در معرض واقعیت مجازی که به اختصار VRET (درمان مواجهه با واقعیت مجازی) نامیده می شود، انجام می شود.

درمان مواجهه با واقعیت مجازی (VRET) چیست؟

مواجهه درمانی با واقعیت مجازی نوعی مواجهه درمانی است که انواع فوبیا، اختلالات اضطرابی و علائم اختلال استرس پس از سانحه را درمان می کند. این یک شکل پیشرفته از مواجهه درمانی سنتی است که به دنبال حذف حساسیت فرد به محرک های مختلف و رفتارهای اجتنابی است.

برای مثال، قربانی تصادف ممکن است از سفر با ماشین یا هر نوع وسیله نقلیه عمومی بترسد. بنابراین با استفاده از مواجهه درمانی، بیمار با ترس ها و محرک های خود مواجه می شود و با آنها مقابله می کند. این به درک منطقی رفتار بیمار و از بین بردن ترس او کمک می کند.

با این حال، برخورد با انگیزه های مختلف همیشه آسان نیست. به عنوان مثال، قرار دادن یک جانباز در جنگ نه ممکن است و نه بی خطر در روند درمان متعارف. اینجا VRET می آید. شبیه سازی های مجازی فرآیند مواجهه درمانی را سفارشی می کنند و البته بسیار موثرتر هستند. VRET تمام محدودیت های دنیای واقعی را از بین می برد و بیماران مبتلا به PTSD می توانند به صورت کنترل شده، ایمن و البته بسیار واقع بینانه در معرض محرک ها و ترس های مختلف قرار گیرند.

درمان مواجهه با واقعیت مجازی چگونه کار می کند؟

شبیه سازی کامپیوتری هسته VRET را تشکیل می دهد. در این شبیه سازی ها سعی می شود تا حد امکان از دنیای واقعی تقلید شود. ابتدا محیط های VRET بر اساس نیازهای هر بیمار از رایانه تولید و برنامه ریزی می شوند. سپس می‌توان این شبیه‌سازی را از طریق هدفون‌های واقعیت مجازی مانند Oculus Quest 2 راه‌اندازی کرد. علاوه بر دید، VRET می‌تواند صداها، بوها و ارتعاشات را شبیه‌سازی کند تا تجربه یک فرد واقعی‌تر شود.

با این روش درمانی بیماران می توانند به صورت کاملا کنترل شده وارد فضای سه بعدی شده و با آن تعامل داشته باشند. البته این به نوع شبیه سازی نیز بستگی دارد. اگر شبیه سازی فقط برای مقابله با محرک های غیرفعال طراحی شود، تعامل فرد با واقعیت مجازی حداقل خواهد بود. اما به طور کلی، با واقعی تر شدن شبیه سازی ها، تعامل با عناصر تولید شده توسط هوش مصنوعی به طور فزاینده ای محبوب می شود.

  یک گوشی جیبی با گوشی تاشو Huawei P50 ارائه شده است. رقیب چینی گلکسی زد فلیپ 3

واقعیت مجازی و درمان PTSD

ویژگی هایی مانند ردیابی سر و بدن، دقیق ترین و واقعی ترین تجربه مجازی ممکن را تضمین می کند. حتی در آینده نزدیک، الگوریتم‌های یادگیری ماشینی پیشرفته می‌توانند به درمانگران کمک کنند تا شاخص‌های سلامت روان را بهتر شناسایی کنند و برنامه‌های درمانی بهینه را توسعه دهند.

VRET ممکن است بهتر از درمان معمولی باشد

به دلایل متعددی، دانشمندان VRET را موثرتر و بهتر از مواجهه درمانی معمولی می دانند. مواجهه درمانی مرسوم فقط می تواند انگیزه ها و ترس های اجتماعی خاصی را هدف قرار دهد که اثربخشی و دامنه درمان را محدود می کند.

به عنوان مثال دیگری از درمان اختلال استرس پس از سانحه، بیمار را تصور کنید که مورد تجاوز جنسی قرار گرفته و دارای اختلال استرس پس از سانحه است. البته در زندگی واقعی بسیار دشوار است که بیمار را در معرض چنین محرکی قرار دهیم. به همین ترتیب، بازسازی تجربیات ناخوشایندی مانند جنگ، آتش سوزی و… نمی توان آن را به راحتی و با خیال راحت انجام داد. بنابراین واقعیت مجازی موثرترین و مقرون به صرفه ترین روش مواجهه درمانی است.

VRET تمام محدودیت های ممکن را حذف می کند. به عنوان مثال، فردی که دارای اضطراب شدید اجتماعی است می تواند بیاموزد که چگونه در موقعیت های اجتماعی مختلف بدون ترس از تمسخر یا ناامیدی رفتار کند.

تا به حال، قرار دادن بیمار در بسیاری از این نوع موقعیت ها هرگز امکان پذیر نبوده است. به طور مشابه، واقعیت مجازی می تواند فوبیایی مانند آراکنوفوبیا (ترس از عنکبوت)، آب هراسی (ترس از آب) و کلاستروفوبیا (ترس از حضور در داخل خانه) را درمان کند. اصولاً از VRET می توان برای درمان هر نوع اختلال روانی که نیاز به درمان دارد استفاده کرد.

درمان واقعیت مجازی چقدر موثر است؟

به طور کلی، تمام درمان های پزشکی باید قبل از تایید نهایی به طور کامل بررسی و آزمایش شوند. درمان در صورتی تایید می شود که بهتر از گروه کنترل یا دارونما باشد. بر این اساس، VRET مدتی است که در آزمایشات بالینی قرار دارد. در اینجا دو نمونه از آزمایش های انجام شده با این فناوری آورده شده است:

تست UCF: محققان دانشگاه مرکزی فلوریدا (UCF) در حال حاضر در حال آزمایش نرم افزار VRET خود به نام سیستم ایجاد صحنه تروماتیک رویداد هستند. این سیستم پیشرفته به درمانگران اجازه می دهد تا هر صحنه را مستقیماً در چند دقیقه ایجاد کنند و جزئیات محرک را معرفی کنند. نرم افزار واقعیت مجازی UCF به طور منحصر به فردی بیمار را در حواس، بوها و صداهای حساس غوطه ور می کند.

  سامسونگ یک گیتار هوشمند با چراغ های عقب LED معرفی کرده است

آزمون آکسفورد: مطالعه ای که در سال 2016 توسط دانشگاه آکسفورد انجام شد نتایج مثبتی به همراه داشت. اگرچه حجم نمونه به 30 بیمار محدود بود، اما نتایج بسیار امیدوارکننده بود. شرکت کنندگان در این آزمایش پس از 30 دقیقه VRET کاهش قابل توجهی در اضطراب و پارانویا داشتند.

واقعیت مجازی و درمان PTSD

شواهد تجربی زیادی برای حمایت از اثربخشی VRET وجود دارد. این درمان چندان جدید نیست و تحقیقات در مورد استفاده از واقعیت مجازی برای درمان اختلالات روانی به اوایل دهه 2000 باز می گردد. در واقع، بیش از 20 سال تحقیق در این زمینه به طور جدی اثربخشی VRET را نشان داده است. اما تفاوتی که امروزه شاهد آن هستیم، پیشرفت های بزرگ در تکنولوژی است که استفاده از VRET را به روشی بهتر و کاربردی تر ممکن کرده است. قبلاً به دلیل محدودیت های تکنولوژیکی امکان ایجاد شبیه سازی واقعی وجود نداشت، اما اکنون VRET به خوبی برای بیماران و درمانگران قابل دسترسی است.

آینده VRET چگونه خواهد بود؟

VRET فقط با گذشت زمان بهبود می یابد. با توجه به نتایج آزمایش UCF، این درمان جدید شانس زیادی دارد تا در سه سال آینده به درمان اصلی اختلالات PTSD، اضطراب و فوبیاهای مختلف تبدیل شود. البته یکی از موانع اصلی گسترش VRET هزینه بالای آن است. هدفون‌های VRET و نرم‌افزارهای اختصاصی اکنون بسیار گران هستند، اما امیدواریم با پیشرفت فناوری و ارزان‌تر شدن این الزامات، درمان VRET مقرون‌به‌صرفه‌تر شود.

دامنه واقعیت مجازی به سرعت در حال گسترش است. ایجاد شبیه سازی های دینامیکی دقیق یک کار بسیار پیچیده است، اما امروزه موتورهای بازی مانند Unreal 5، Unity و مانند آن می توانند جهان های مجازی ایجاد کنند که جدا کردن آنها از واقعیت تقریبا غیرممکن است.

پروژه جدید Metavars فیس بوک گواهی دیگری بر پتانسیل بالای واقعیت مجازی است. Metavars دنیای مجازی با امکانات نامحدود ایجاد می کند و حتی می تواند جلسات مجازی درمانی را به واقعیت تبدیل کند. VRET روشی پیشرو در روان درمانی است و اکنون به جمع بندی آن بسیار نزدیک شده ایم.

آقای بلیط

دیدگاهتان را بنویسید